zaloguj się   |    zarejestruj się   |    mapa strony   |
RSS

Strona Główna

Kaszyce należały do parafii w Pantalowicach do 1724 r. Z tego też względu niewiele zachowało się wiadomości dotyczących kościelnej działalności duszpasterskiej i gospodarczej we wsi.

Ze względu na znaczną odległość pomiędzy Kaszycami a Pantalowicami, w Kaszycach została wzniesiona kaplica, najprawdopodobniej przez chłopów z Kaszyc i z ich funduszy, przy znacznej pomocy kolatora. Nie znana jest dokładna data powstania kaplicy. Na pewno istniała ona w okresie, gdy Kaszyce należały do rodziny Gorajskich, ponieważ po przyjęciu kalwinizmu zamienili oni kaplicę na zbór tego wyznania. Gorajscy nie byli przypadkiem odosobnionym w XVI wieku w diecezji przemyskiej, na obszarze której wiele parafii uległo wpływom reformacji. Wiadomości o użytkowaniu przez protestantów kaplicy w Kaszycach odnoszą się do pierwszej połowy XVII w; Obowiązki duchowne pełnił predykant Samuel Płachta, który został ordynowany na ministra w 1644 r. W sprawozdaniu z wizytacji biskupa przemyskiego Wacława Sierakowskiego z 1744 r. zachowała się również informacja o bakałarzu, co sugerowałoby istnienie szkoły przy zborze. Utrzymanie tych obiektów było możliwe dzięki przeniesieniu przez Gorajskich wszelkich świadczeń składanych wcześniej parafii w Pantalowicach na zbór protestancki.

Po nawróceniu się Krystyna Gorajskiego grunty, budynki i przynależności kościelne o wartości 5 tyś. złotych polskich przeszły z powrotem w ręce Kościoła katolickiego, a biskup przemyski Jan Stanisław Zbąski w 1683 r. kaplicę w Kaszycach przyłączył ponownie jako filię do Pantalowic. Pierwszym komendarzem pełniącym funkcje administracyjne został Stanisław Skawiński, proboszcz w Łowcach. Było to okazją do wyjaśnienia sprawy uposażenia kaplicy, którego wielkość Krystyn Gorajski ogłosił publicznie.

W 1722 r. pojawił się projekt utworzenia parafii w Kaszycach. W tym czasie kaplica w Kaszycach miała już stałego kapelana, którym był Jan Mościcki; chodziło więc także o jego usamodziełnienie. Z propozycją taką wystąpił Jan Stanisław Metlant, doktor praw, kanonik katedry przemyskiej, proboszcz w Rokietnicy. Poparli go między innymi Zygmunt Drohojowski, dziekan w Żurawicy; Andrzej Pruski, archidiakon przemyski i Wawrzyniec Jarzemski, proboszcz w Pantalowicach.

18 kwietnia 1724 r. ówczesny właściciel Kaszyc, podstoli żydaczowski Jerzy Starzechowski poprosił listownie księdza Andrzeja Pruskiego o poparcie sprawy utworzenia parafii w Kaszycach. Swoich wpływów użyła w tym cełu również Joanna Gotyńska, córka Krystyna Gorajskiego, ksieni benedyktynek jarosławskich. W liście do biskupa przemyskiego Jana Krzysztofa Szembeka z czerwca 1724 r. zasugerowała, aby proboszczem mianować któregokolwiek z księży związanych z kościołem klasztornym, a nie ówczesnego kapelana Jana Mościckiego. Biskup Szembek nie uległ jednak tym sugestiom i ksiądz Jan Mościcki jako pierwszy proboszcz kaszycki został insrytuowany 14 VI 1724 r. Prawo patronatu zyskali na zmianę biskupi przemyscy i dziedzice wsi Kaszyce.

W czerwcu 1744 r. Kaszyce były wizytowane z polecenia biskupa przemyskiego W. H. Sierakowskiego. Wybudowany w 1741 r. kościół został wówczas konsekrowany otrzymał wezwanie Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Ustanowiono także msze śpiewane za dusze biskupa Stanisława Zbąskiego oraz fundatorów parafii w Pantalowicach i Kaszycach.

W czasie wizytacji zostały sporządzone dokładne opisy budynków parafialnych oraz ich wyposażenia. Dowiadujemy się z nich, że kościół w Kaszycach stanowił jeden kompleks z dzwonnicą i cmentarzem. W kościele znajdowały się 3 ołtarze drewniane, częściowo posrebrzane. W ołtarzu głównym widniał między innymi wizerunek patronów parafii - apostołów Piotra i Pawła. Na środku kościoła usytuowana była drewniana chrzcielnica.

Przy kościele od zachodu usytuowana była plebania ogrodzona starym płotem. Zabudowania gospodarcze stykały się z ogrodem, w którym znajdowało się kilkanaście zagonów na jarzyny i sadem, gdzie dominowały śliwy.

Naprzeciwko kościoła znajdował się szpital. Jego budowa nie została ukończona, a część budynku wykorzystywano jako pomieszczenie gospodarcze. Przyczyną tego stanu rzeczy był fakt, że szpital nie został uposażony żadną fundacją, dlatego też nie było środków na wykończenie budowy i jego utrzymanie.

Wcześniejsze ulgowe traktowanie powinności fundacyjnych wynikało zapewne z młodego wieku parafii, której pozostawiono czas na okrzepnięcie i zorganizowanie się. Udzielone teraz napomnienia i wskazówki najwyraźniej odniosły zamierzony skutek, co wykazała następna wizytacja biskupa W. H. Sierakowskiego z 1753 r., w czasie której poświęcił on kościół w Kaszycach. Był to nowy kościół, wybudowany z drzewa jodłowego. Zarówno wystrój, jak i wyposażenie kościoła niemal nie uległo zmianie ze względu na znaczne zniszczenie części drewnianych kościoła zostały one wymienione lub też niektóre fragmenty całkowicie rozebrano i zastąpiono wybudowanymi od podstaw nowymi. Zmiany w zabudowaniach gospodarczych plebanii to wzniesienie nowej stodoły i spichlerza. Stan zabudowań parafialnych od czasu ostatniej wizytacji znacznie się poprawił. Wyjątek stanowił szpital, który wcześniej opisany jako niemal ruina, zawalił się.

W 1787 r. z dekanatów jaroslawskiego i mościskiego wykrojono dwa nowe: pruchnicki i jaworowski. Kaszyce znalazły się na obszarze nowego dekanatu pruchnickiego. Pod względem gęstości zaludnienia Kaszyce zajmowały drugie miejsce po Zabłotcach. Wyraźnie zarysowuje się przewaga ludności wyznania rzymskokatolickiego w Kaszycach na tle sąsiednich miejscowości, co świadczy o zdecydowanej przewadze Polaków wśród mieszkańców. Tendencja ta utrzymała się i w późniejszym czasie.

Do 1841 r. parafia kaszycka nie miała własnego proboszcza, a księża wyznaczeni do jej administrowania i opieki często zmieniali się. Z pewnością nie było to korzystne zarówno dla działalności duszpasterskiej, jak i dla konserwacji i dbałości o stan budynku kościelnego i gospodarki plebańskiej. W latach 1831-1839 administratorem w Kaszycach był proboszcz z sąsiedniej parafii - Kosienic. Sytuacja ta była korzystniejsza dla Kaszyc ze względu na sąsiedztwo obu parafii i ciągłość zarządzania nią, chociaż z pewnością dla proboszcza z Kosienic na pierwszym planie stały problemy jego własnej parafii. W 1840 r. administratorem Kaszyc został Antoni Kulczycki, który po roku został mianowany proboszczem. Następny proboszcz Michał Olszewski, pełnił swoją funkcję co najmniej od 1854 do 1886 r. czyli przez 32 lata. Dla lat 1888-1889 brakuje danych. Należy przypuszczać, że proboszczem był nadal Michał Olszewski albo też nastąpił okres przejściowy. Następni proboszczowie w Kaszycach to: Jan Moszkowicz (1890-1894), Wojciech Szmyd (1895-1904) i Stanisław Lechicki (1904-1910). Przez długi okres proboszczem w Kaszycach był ksiądz Jan Świdnicki urodzony w 1878 r. w Starej Soli (na zachód od Sambora).

W okresie zaborów patronem parafii kaszyckiej był każdorazowy właściciel Kaszyc i to od niego przede wszystkim parafia oczekiwała pomocy. Zgodnie z postanowieniami, które zapadły przy powoływaniu do życia parafii kaszyckiej w 1724 r. prawo patronatu miał również biskup przemyski, ale z dużym prawdopodobieństwem można przypuszczać, że była to funkcja w głównej mierze tytularna. Parafia w przypadku trudności finansowych odwoływała się przede wszystkim do dziedzica Kaszyc. Oczywiście, miało to miejsce w konkretnych i uzasadnionych przypadkach, natomiast na co dzień parafia radziła sobie sama wykorzystując przysługujące jej uposażenie.

Kościół kaszycki wzniesiony został w 1741 r. a konsekrowany w 1753 r. Jednak z powodu nietrwałości materiału, z którego został zbudowany oraz przyrostu liczby ludności konieczne stało się zastąpienie go innym budynkiem. Była to powszechna tendencja panująca w Galicji w końcu XIX w. z miejscowości najbliższych Kaszycom drewniane kościoły zachowały się w Chłopicach (dwa budynki z 1684 r.) a cerkwie w Dmytrowicach (z 1655 r.), Dunkowicach (z 1828 r.) i Zamiechowie (z 1880 r.).

Według bardziej wiarygodnego okólnika urzędowego z 1907 r. w Kaszycach w 1898 roku wzniesiono nowy kościół murowany. W tym czasie jego wyposażenie w sprzęty kościelne było bardzo ubogie, a najcenniejszym przedmiotem była relikwia drzewo z Krzyża Świętego. Kościół został wzniesiony z ofiar wiernych staraniem proboszcza kaszyckiego. Wojciecha Szmyda. W 1907 r. w momencie konsekracji kościoła, jego wyposażenie nadal było skromne: ołtarz główny w stylu renesansowym, ambona, dwa boczne ołtarze.

W 1907 r. wizytację kanoniczną w Kaszycach, połączoną z konsekracją kościoła, przeprowadził biskup przemyski Józef Sebastian Pelczar. Przyjechał on do Kaszyc 31 V 1907 r. w towarzystwie m. in. ks. Wojciecha Szmyda, dawnego proboszcza kaszyckiego. Przed pierwszą bramą triumfalną zebrała się Rada Powiatowa jarosławska z księciem Jerzym Czartoryskim jako marszałkiem na czele, który powitał biskupa. Przed drugą bramą czekało duchowieństwo obrządku rzymsko- i greckokatolickiego. Biskupa powitał również przedstawiciel włościan, który wręczył chleb i sól. Następnie wszyscy procesjonalnie udali się do kościoła, gdzie biskupa J. S. Pelczara powitał proboszcz Stanisław Lechicki. Po nabożeństwie i udzieleniu sakramentu bierzmowania nastąpiły przygotowania do konsekracji, która odbyła się następnego dnia. Uroczystą sumę odprawił dziekan pruchnicki. W wygłoszonym kazaniu biskup wyraził uznanie dla tych, którzy przyczynili się do budowy kościoła, zachęcał do dalszych ofiar na przyozdobienie świątyni, wzywał do gorliwości w wierze, a na koniec udzielił błogosławieństwa z odpustem. Biskup odwiedził również szkołę, gdzie przysłuchiwał się katechezie. Po południu odjechał do Kosienic. Niewątpliwie ze względu na konsekrację kościoła i osobisty w niej udział biskupa była to najważniejsza wizytacja, jaką parafia kaszycka przeżyła w okresie galicyjskim.

W późniejszym czasie podejmowane były wysiłki w celu restauracji lub wzniesienia budynków plebańskich. W 1910 r. komitet parafialny w Kaszycach uchwalił budowę nowej murowanej plebanii. Prace przerwała I wojna światowa, w czasie której zniszczeniu uległy zarówno stara, jak i nowa, będąca jeszcze w budowie, plebania, a także inne budynki gospodarcze.



DRAFT HISTORY OFTHE -CATHOLIC PARISH IN KASZYCE (TILL 1918)

Summary

The Roman-Catholic parishes were created after establishment, in 1375, the Przemyśl Diocese in the area of the Red Ruthenia. One of the oldest parishes is called Pantalowice and was set up in 1397 by Febroniusz and his son Spytko Szerszenia. Kaszyce, among others, belonged to that parish. Because of pretty large distance between those two villages, a chapel was butlt in Kaszyce. A creation of self-dependent parish was delayed by the Reformation. At that time, the owners of Kaszyce, Gorajski Family tumed the chapel into the Protestant church. After Krystyn Gorajski's conversion further effords were madę and they crowned with success in 1724. A church was built in 1741 and consecrated in 1744 during the inspection of the bishop W. H. Sierakowski. The church was given the uwocation of St Apostoles, Peter and Paul. After ist reconstmction in 1753, the church was consecrated again during the next inspection of the bishop W. H. Sierakowski. In 1772 the area of the Przemyśl Diocese fell to the rule of Austria. In accordance with principles of the Enlightenment Absolutism, the State endeavoured after subordination of the Church to the laic authority. The liberty of the Church's activities was restored after the concordat with the Apostolic See in 1855 had been signed. Contemporary registers of people of the Przemyśl Diocese indicate that - in comparison with neighbouring villages - in Kaszyce the Roman-Catholic population outnumbered the others. In 1898 owing to contributions of the congregation and to effords of the parishpriest Wojciech Szmyd, a new brick church was built It was consecrated solemnly in 1907 during the canonical inspection of the bishop J. S. Pelczar. Building of a new brick presbytery was stopped by the Ist world war.

Translated by Barbara Łapka



W 1923 roku do księdza Jana Świdnickiego zostało skierowane pismo od księdza Biskupa J. S. Pelczara (pismo L.5419/23). w sprawie przeznaczenia przez panią Walerię Hendzel 1/4 morga pola w Kaszycach, za odprawienie mszy o spokój duszy jej rodziców: Marcina i Katarzyny. W piśmie tym czytamy: „Urzędowi parafialnemu w Kaszycach oznajmujemy, iż z orzeczenia Sądu Powiatowego w Radymnie zostało przeznaczone przez panią Walerię Hendzel, zmarłej w wieku 18 lat w Kaszycach 1/4 morga roli dnia 2 grudnia 1914 rofat. Pani Waleria Hendzel przeznacza 1/4 morga pola w Kaszycach, na rzecz fundacji mszalnej przy kościele w Kaszycach za spokój duszy świętej pamięci Marcina, Katarzyny (jej rodziców), i za duszę Walerii Hendzel, reszta gotówki w sumie 250 koron, zapisujemy na rzecz fundacji mszalnej, wtedy gdy urząd parafialny gotów- jest przyjąć powyższą fundację".

Urząd parafialny pismo przyjął i odpisał odpowiedz 19 lutego 1924 roku do Kurii biskupiej. Ksiądz proboszcz zobowiązał się to tego, że będzie odprawiał jedną cichą mszę. Ofiara Walerii Hendzel zwiększyła dochody parafii a także dochody samego księdza proboszcza.

W 1973 roku Stanisław Lorenowicz wykonał okna i drzwi do plebanii, z własnego materiału. Pan Jan Bajcar zakupił do sprawowania obrzędów mszy świętej gotycki zielony ornat z materiału kanadyjskiego. Parafianie zaangażowali się również w przywiezienie ołtarza polowego, ambonki, stolików, foteli i sześciu taboretów. Został także przemalowany kościół. Malowania kościoła dokonali: Maciej Kauczyński i Adam Zaręba. Zostały również odnowione ołtarze przez pana Stanisława Filipa.

W 1984 roku w związku z brakiem odpowiedniego pomieszczenia do nauki religii parafianie postanowili zbudować dom katechetyczny. Plan budowy domu wykonał Wojciech Jaśkowski,
a wykonawcą budowy był Piotr Rafa. Budynek powstał w 1984 roku, W piwnicy tego budynku zainstalowano piec ogrzewany węglem, służył również do ogrzewania kościoła.

W 1988 roku pojawiła się potrzeba przeprowadzenia remontu kościoła. W styczniu przybyła do parafii specjalna komisja do spraw badania kościołów i poleciła zrobić badanie budynku kościoła, oraz gruntu. Wykonawcą badań był inżynier Jerzy Zając, Dokonano również wierceń na głębokości sześciu metrów w ziemi pod budynkiem. Okazało się, że istnieje konieczność remontu. Już w 1989 roku między księdzem proboszczem Tadeuszem Kulakiem a parafianami prowadzone były rozmowy na temat rozbudowy starego i budowy nowego kościoła. Postanowiono budować nowy kościół. Po Świętach Wielkanocnych parafianie liczną grupą przybyli clo kościoła. Najpierw wyprzątnięto salę katechetyczną gdzie umieszczono Najświętszy Sakrament. Tam też codziennie odbywały się wieczorem msze święte. Następnie przygotowano parafialną stodołę, w której odprawiano msze święte w niedziele i święta.

W dniu 3 kwietnia 1989 roku do Kaszyc przyjechał Władysław Karnas który kierował rozbiórką i budową kościoła, tego dnia przyszli parafianie do rozbiórki kościoła. W okresie dwóch tygodni rozebrali stary kościół, oczyścili cegły i przygotowali plac kościelny pod budowę nowej świątyni. Przychodzili codziennie o godzinie 1000, angażując się w rozbudowę nowego kościoła. Już 20 kwietnia parafianie wykopali wykopy a 21 kwietnia rozpoczęto betonowanie i deskowanie fundamentów. 29 lipca 1989 roku parafianie wykonali zbrojenia głównych ram i belek pod wieżę. Po 29 lipca zaczęto betonować stopnie kościoła. Do końca października świątynia została wybudowana.

W przeciągu siedmiu miesięcy, za przyczyną księdza proboszcza Tadeusza Kulaka i wielkim zaangażowaniu parafian wybudowano piękną świątynię.

Pierwszego listopada odbyła się pierwsza msza święta w nowym kościele, w dowód wdzięczności Panu Bogu za wszystkie doznane łaski w budowie, wierni śpiewali: "Ciebie Boga wysławiamy"

W 1990 roku parafianie przystąpili do porządkowania placu kościelnego. Po jego uporządkowaniu miejscowi cieśli wykonali rusztowanie przy kościele i rozpoczęło się tynkowanie które zostało ukończone 20 czerwca. W 1996 roku wyszła od księdza proboszcza Tadeusza Kulaka inicjatywa rozbiórki 1/3 plebani i wybudowanie częściowo na starej - nowej plebani, Zaangażowanie parafian i w tej sprawie było wielkie. Już z końcem października plebania została zamieszkana. W 1998 roku, 15 października w kronice parafialnej zostały zapisane osoby mające największe zasługi w budowie nowej plebani, a byli nimi: Edward Wolański, Stanisław Hofman, Mieczysław Warzocha, Antoni Ratuszniak, Franciszek Lisowski.

W 2000 roku pomalowany został kościół farbami mineralnymi przez miejscowych malarzy.

1 lipca 2002 roku, proboszczem w parafii został mianowany ks. Stanisław Kulikowski, który pochodzi z parafii Cieszacin Wielki k/Jarosławia.

19 października 2002 roku rozpoczęły się rekolekcje święte przygotowujące parafian do nawiedzenia kopii obrazu Matki Bożej Częstochowskiej. Prowadził je ks. Jan Bielec - proboszcz w parafii Rybotycze.

24 i 25 października trwało uroczyste przeżywanie nawiedzenia Matki Bożej. Uroczystej mszy świętej przewodniczył ksiądz biskup Adam Szal.

26 czerwca 2004 roku proboszczem parafii został mianowany ks. Wojciech Kisiel pochodzący z parafii Kolegiackiej w Jarosławiu.

Działalność POAK

Od początku swojego istnienia członkowie POAK w Kaszycach angażowali się czynnie w życie parafii. Podczas misji parafialnych 1.04.2001 brali udział w oprawie liturgii słowa. Następnie 6.04 przeprowadzili rozważanie Męki Pańskiej oraz przygotowali oprawę mszy świętej. W dniu zakończenia misji parafialnych 8.04 również czytali czytania i modlitwę wiernych oraz nieśli krzyż misyjny.

Krzyż misyjny na ramionach POAK



W celu dobrej formacji i łączności z Akcją Katolicką w Archidiecezji POAK 3.11.2001 uczestniczył w dniu skupienia w parafii Laszki. Tematem spotkania było hasło "Pan nas potrzebuje". Referat formacyjny wygłosił ks. prałat Józef Niżnik przedstawiając postać Prymasa Tysiąclecia ks. kadynała Stefana Wyszyńskiego.



Pragnąc wzbogacić życie parafialne POAK włączył się w przygotowanie przez młodzież z parafii jasełek bożonarodzeniowych. Rolę Maryi odgrywała Maria Lepsza zaś pani prezes Kazimiera była narratorem. Inni członkowie przygotowywali stroje oraz okolicznościową dekorację. Pomysłodawcą tych jasełek był ks. katecheta Grzegorz Janowski.

Młodzież i członkowie POAK po przedstawieniu jasełkowym 6.01.2002

Wersja do druku

Aktualności

Rok 2016

08.07.2011

Przystępujemy do Termodernizacji budynku Plebanii przy parafii Apostołów Piotra i Pawła
w Kaszycach wymiana okien i instalacji wewnętrznych.

 

Zapytanie ofertowe na realizację zadania pn. „Termomodernizacja budynku plebanii
Parafii Rzymskokatolickiej pw. Świętego Piotra i Pawła w Kaszycach.

Zapytanie ofertowe 2016-07-06

Kaszyce, dnia 06.07.2016r.

Rok 2015

08.07.2011

Zrobienie parkingu przy Kościele dla parafian przez utwardzeniu terenu i położenie asfaltu,
które zostało pokryte przez parafian.

Rok 2014

08.07.2011

Wykonano Termodernizację Kościoła oraz nową elewację ścian zewnętrznych.

Odnowiono dzwonnicę przy Kościele na tę inwestycję otrzymaliśmy dofinansowanie
z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie.
To wielkie zadanie, które płynnie zostało wykonane przy naszym Kościele.

Rok 2013

08.07.2011

Rok poświęcony naprawie Organów 6 głosowych, które są przeniesione ze starego
Kościoła są wpisane do rejestru zabytków.

Praca przy organach wykonywała firma Bałchan z Bielska Białej.